بیماریهای انسدادی مزمن ریه

15 اردیبهشت روزنامه جام جم

بیماریهای انسدادی مزمن ریه  یکی از بیماریهای شایع است که ناشی از برخورد ریه با عواملی است که در گذر زمان ایجاد تغییرات در بافت ریه و مجاری هوایی نموده و با تنگی مجاری بصورت دائم همراه میباشند. شایعترین محرک در این بیماران سیگار میباشد. کار در معادن ذغال سنگ و برخورد با بسیاری از مواد شیمیایی بمدت طولانی نیز میتواند عاملی برای بروز این بیماری باشد. مبتلایان عمومأ تا بروز علائمی که بدلیل تغییرات غیر قابل برگشت در ریه همراه است، بی علامت هستند. علائم بیماران سرفه های خلط دار است که میتواند برای ماه ها ادامه یابد. گاهی این سرفه آنقدر برای بیماران عادی شده که با آن تطابق کرده و جزئی از طبیعت خود میدانند!

بواسطه تغییرات ایجاد شده در ریه بیماران، پذیرش ریه کاهش یافته و قلب برای پمپ خون بدرون ریه نیازمند صرف انرژی زیاد میباشد. کم کم مقاومت موجود بر سر راه قلب برای پمپ خون منجر به نارسائی در سمت راست قلب میگردد. کم کم قلب توانائی پذیرش خون را از دست میدهد و خون سیاهرگی در اندامها تجمع یافته و با تورم اندامی و افزایش وزن همراه میگردد.

تائید بیماری باید توسط دستگاه اسپیرومتری که انسداد راههای هوائی را بررسی میکند انجام میگیرد. پس از تائید اولین اقدام قطع سیگار و یا عامل محیطی مولد بیماری  و شروع درمان داروئی است. در دستور دارویی این بیماران از اسپریهای متفاوت استفاده میگردد. برخلاف بیماران آسمی این بیماران نیازمند دریافت روزانه و مرتب از اسپریها میباشند و نباید درمان معطوف به شدت یافتن علائم گردد.

یکی از علل بروز حملات و یا عدم پاسخ بیماران به داروها، روشی غیر صحیح استفاده از اسپری ها میباشد. برای اسپری میتوان از مخزنهای مخصوصی برای اسپری کردن دارو در آن و سپس تنفس در درون مخزن استفاده میگردد. در این روش ابتدا مخزن را که دارای 2 سر دهانی و سر مخصوص اسپری است را درون دهان قرار میدهیم. سپس اسپری را در بخش دیگر قرار داده و اقدام به اسپری میکنیم. در حین اسپری کردن بیمار از طریق دهان نفس میکشد. قبل از اقدام به اسپری باید آنرا چند مرتبه تکان داد.

اگر مخزن در اختیار نیست میتوان اسپری را در چند میلیمتری دهان قرار داده و در حین دم اقدام به انجام اسپری کرد. در این روش بعد از هر اسپری لازم است بیمار برای حداقل 5 ثانیه نفس خود را نگه دارد تا میزان بیشتری از دارو جذب گردد.

درصورت بروز تغییر در رنگ، بو یا میزان خلط خروجی  با احتمال بروز عفونت، بروز تنگی نفس یا درد قفسه سینه ای که با تنفس تغییر کند، ورم در اندامها ی تحتانی، خواب آلودگی، افزایش وزن درحالیکه بیمار رژیم غذایی معمول دارد (بدلیل تجمع آب اضافی در بدن) بیمار باید توسط پزشک معاینه گردد. در موارد شدت یافتن تنگی نفس تنها افزودن به دفعات مصرف اسپری کفایت نمیکند و باید بررسی بیشتر انجام شود.

در حملات میتوان تا رسیدن به بیمارستان از اسپری سالبوتامول 2 پاف هر 1 ساعت و از اسپری ایپراتروپیوم برومید 2 پاف هر 2 ساعت بهره گرفت.