گرمازدگی طیفی از بیماری‌هاست که می‌تواند چنان جزیی باشد که حتی پزشک نتواند تشخیص درست و قطعی بدهد و یا آنقدر شدید باشد که زندگی فرد را در خطر قرار دهد. شدیدترین شکل گرمازدگی حمله گرمایی است که میتواند با مرگ و میر بیماران همراه باشد.

حمله گرمازدگی

زمانی که دمای بدن از 40 درجه می‌گذرد، آسیب اعضا شروع می‌شود. حساس‌ترین جزء بدن به گرما دستگاه عصبی است. رفتارهای عجیب از فرد سر میزند، پرخاشگر و بی قرار می‌شود. گاهی توهم بروز می‌کند. افت در سطح هوشیاری بروز کرده و حتی تا حد کما ممکن است هوشیاری افت کند. عدم تعادل و تشنج از دیگر یافته‌هایی است که در فرد گرمازده در این مرحله ممکن است دیده شود. در این مرحله ممکن است با وجودی که دمای بدن بالاست ولیکن فرد توانایی تعریق را از دست بدهد. همین اختلال در دفع حرارت توسط تعریق عامل بالا رفتن بیشتر دما نسبت به خستگی گرمایی است.

حمله گرمازدگی شدیدترین شکل گرمازدگی است. یک اورژانس واقعی با میزان مرگ و میر 30-80 درصد که اگر درمانی صورت نگیرد در 100 درصد بیماران به مرگ می‌انجامد.

روشی برای تشخیص گرمازدگی در هیچ‌یک از مراحل آن نیست. معاینه در کنار شرحی از بروز علایم در فردی که به تازگی در محیط گرم قرار گرفته و یا مبادرت به انجام فعالیت‌های سنگین ورزشی کرده است، می‌تواند ما را به این اختلال مشکوک کند.

اغلب باید بیماری‌های دیگر مولد تب همچون عفونت‌ها را رد کرد. علائم بیماران در حمله گرمازدگی گاهی مشابه با افراد مبتلا به سکته مغزی است. انواعی از مسمومیت‌ها دارای علائمی مشابه هستند که باید آن‌ها را هم در نظر داشت.

درمان حمله گرمازدگی از محل بروز اختلال شروع می‌شود. باید در اولین اقدام فرد مبتلا به حمله گرمازدگی را از محیط گرم دور کرده و به محلی دارای وضعیت تهویه مناسب انتقال داد. اگر آمبولانس و یا ماشینی که دارای سیستم خنک کننده(کولر) باشد در دسترس است، باید بیمار را به داخل آن انتقال داد. لباس‌های بیمار را درآورده و آب را بر روی بدن فرد پاشید. استفاده از پنکه و یا آب بر روی بدن می‌تواند دمای بدن آن‌ها را کاهش دهد. آب بکار رفته نباید سرد باشد که منجر به لرز بیمار گردد. لرز می‌تواند دمای بدن را افزایش دهد و وضعیت را بدتر کند. بدین منظور یا از آب خنک و جریان هوای گرم یا از آب ولرم و جریان هوای خنک استفاده می‌شود. با استفاده از این دو تکنیک احتمال لرز کاهش می‌یابد. 

دقت داشته باشید که دمای بالای بدن در این افراد ناشی از گرمای زیاد است و با تب ناشی از عفونت متفاوت است. بنابراین استامینوفن، آسپیرین و دیگر داروهای کاهنده تب در این بیماران کاربرد نداشته و حتی می‌تواند مضر باشد.

بیماران گرمازده باید به بیمارستان منتقل شوند. اغلب آن‌ها نیازی به بستری طولانی مدت ندارند. عده‌ای که دارای بیماری زمینه‌ای قلبی بوده، هوشیاری مناسبی را علیرغم درمان به دست نمی‌آورند و یا گرما بر اعضای دیگر بدن نیز اثر گذاشته باید در بخش‌های مراقبت‌های ویژه بستری شوند.